2

Health Science Facts: ఒకే ఇంట్లో లేదా ఒకే గదిలో పలువురు వ్యక్తులు ఉన్నప్పటికీ, దోమలు కొందరినే ఎక్కువగా కుడుతుండటం చాలామంది గమనించే విషయం. “ఇంతమంది ఉన్నా నన్నే ఎందుకు ఎక్కువగా కుడుతున్నాయి?” అనే సందేహం చాలా మందికి ఉంటుంది. ఇది కేవలం యాదృచ్ఛికం కాదు. శాస్త్రవేత్తల పరిశోధనల ప్రకారం దోమలు కొన్ని ప్రత్యేక శరీర లక్షణాలు, వాసనలు, జీవక్రియల ఆధారంగా తమ లక్ష్యాన్ని ఎంచుకుంటాయి.

దోమలు మనుషులను గుర్తించడంలో కేవలం రక్తం మాత్రమే కాదు, శరీరం విడుదల చేసే అనేక సంకేతాలను ఉపయోగిస్తాయి. ముఖ్యంగా బ్లడ్ గ్రూప్, శ్వాస ద్వారా బయటకు వచ్చే కార్బన్ డయాక్సైడ్, శరీర ఉష్ణోగ్రత, చెమటలో ఉండే రసాయనాలు వంటి అంశాలు దోమలను ఆకర్షించడంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి.

పరిశోధనల ప్రకారం కొన్ని బ్లడ్ గ్రూప్‌లున్న వ్యక్తులను దోమలు ఎక్కువగా ఇష్టపడతాయి. ముఖ్యంగా ‘O’ బ్లడ్ గ్రూప్ కలిగిన వారిని ‘A’ బ్లడ్ గ్రూప్ ఉన్న వారితో పోలిస్తే ఎక్కువగా లక్ష్యంగా చేసుకుంటాయని కొన్ని అధ్యయనాలు సూచిస్తున్నాయి. మన చర్మం ద్వారా విడుదలయ్యే కొన్ని రసాయన సంకేతాల ఆధారంగా దోమలు ఈ విషయాన్ని గుర్తించగలవని శాస్త్రవేత్తలు చెబుతున్నారు.

అదేవిధంగా మనం శ్వాస తీసుకుని వదిలే సమయంలో విడుదలయ్యే కార్బన్ డయాక్సైడ్ కూడా దోమలకు ఒక ప్రధాన సంకేతంగా పనిచేస్తుంది. ఎవరైతే ఎక్కువ కార్బన్ డయాక్సైడ్ విడుదల చేస్తారో, వారిని దోమలు సులభంగా గుర్తించే అవకాశం ఉంటుంది. పెద్దవారు, గర్భిణీ స్త్రీలు లేదా అధిక శారీరక శ్రమ చేసే వ్యక్తులు సాధారణంగా ఎక్కువ కార్బన్ డయాక్సైడ్ విడుదల చేస్తారు.

శరీర ఉష్ణోగ్రత కూడా మరో ముఖ్యమైన అంశం. దోమలు వేడి ప్రాంతాలను సులభంగా గుర్తించగలవు. శరీర వేడి ఎక్కువగా ఉన్నవారిని ఇవి త్వరగా గుర్తించి కుట్టే అవకాశం ఉంటుంది. అందుకే కొందరికి దోమలు ఎక్కువగా చేరుతున్నట్లు అనిపిస్తుంది.

చెమట ద్వారా బయటకు వచ్చే కొన్ని రసాయనాలు కూడా దోమలను ఆకర్షిస్తాయి. ముఖ్యంగా లాక్టిక్ యాసిడ్, అమ్మోనియా వంటి పదార్థాలు చెమటలో ఉండటం వల్ల దోమలు ఆ వ్యక్తుల వైపు ఆకర్షితమవుతాయి. వ్యాయామం చేసిన తర్వాత లేదా ఎక్కువగా శారీరక శ్రమ చేసినప్పుడు దోమలు ఎక్కువగా కుట్టడానికి ఇదే కారణంగా భావిస్తున్నారు.

గర్భిణీ స్త్రీల విషయంలో కూడా దోమల ఆకర్షణ ఎక్కువగా ఉంటుందని కొన్ని పరిశోధనలు వెల్లడించాయి. గర్భధారణ సమయంలో శరీర ఉష్ణోగ్రత కొద్దిగా పెరగడం, అలాగే శ్వాస ద్వారా ఎక్కువ కార్బన్ డయాక్సైడ్ విడుదల కావడం దీనికి కారణంగా భావిస్తున్నారు.

అయితే దోమలు ఎక్కువగా కుడుతున్నాయని ఆందోళన చెందాల్సిన అవసరం లేదు. ఇది వ్యక్తిగత శరీర లక్షణాలు, జీవక్రియలు మరియు సహజ రసాయన సంకేతాలపై ఆధారపడి ఉంటుంది. కానీ దోమల ద్వారా వ్యాపించే డెంగ్యూ, మలేరియా, చికున్‌గున్యా వంటి వ్యాధుల ప్రమాదాన్ని దృష్టిలో ఉంచుకుని జాగ్రత్తలు తీసుకోవడం చాలా అవసరం.

సాయంత్రం సమయంలో పూర్తి చేతుల దుస్తులు ధరించడం, దోమల వలలు ఉపయోగించడం, మస్కిటో రిపెల్లెంట్లు వాడటం, ఇంటి పరిసరాల్లో నీరు నిల్వ ఉండకుండా చూసుకోవడం ద్వారా దోమల సమస్యను గణనీయంగా తగ్గించుకోవచ్చు.